16 lutego 2026 r. zmarł prof. Włodzimierz Tyburski, wybitny filozof i etyk, pionier bioetyki i etyki środowiskowej, promotor i członek założyciel Polskiego Klubu Ekologicznego Okręg Pomorsko-Kujawski w Toruniu.
Profesor Włodzimierz Tyburski to znany w środowisku naukowym Torunia, a także regionu i kraju intelektualista, filozof, naukowiec i jednocześnie ceniony wykładowca akademicki. Główne kierunki jego zainteresowań badawczych to: Filozofia polska XIX i XX wieku na tle filozofii europejskiej, Historia etyki polskiej XV-XX wiek, Aksjologia i etyka społeczna, bioetyka, filozofia ekologiczna, etyka i estetyka środowiskowa, ekoteologia ekopsychologia, ekopedagogika, filozoficzne, aksjologiczne i edukacyjne aspekty zrównoważonego rozwoju (Sustainable Development).
Znaczna część dorobku naukowego prof. Włodzimierza Tyburskiego poświęcona jest badaniom nad dyscyplinami humanistycznymi zaangażowanymi na rzecz ochrony środowiska przyrodniczego. Profesor Tyburski był pionierem i promotorem polskich badań poświęconych wkładowi humanistyki w problematykę ochrony środowiska przyrodniczego i popularyzatorem idei humanizmu ekologicznego. Jego prace poświęcone są takim dyscyplinom ukierunkowanym na problematykę ekologiczną jak: filozofia ekologiczna, etyka środowiskowa, ekoestetyka, psychologia ekologiczna, ekoteologia, ekopedagogika.
Profesor Włodzimierz Tyburski organizował szereg konferencji krajowych i międzynarodowych poświęconych etyce w naukach o środowisku i ekologii. Zajmował się również zagadnieniami związanymi z koncepcją zrównoważonego rozwoju skupiając badawczą uwagę głównie na filozoficznych i aksjologicznych (etycznych, estetycznych) jego uwarunkowaniach. Interesował się tematyką edukacji dla zrównoważonego rozwoju (edukacji filozoficznej, etycznej i estetycznej. Był promotorem trzech rozpraw doktorskich i kilkunastu magisterskich poświęconych problematyce filozofii ekologicznej i etyce środowiskowej. Był członkiem wielu krajowych i zagranicznych towarzystw naukowych i stowarzyszeń, w tym m.in. Towarzystwa Filozofii Ekologicznej, a także Polskiego Klubu Ekologicznego.
Profesor Włodzimierz Tyburski od początku wspierał powstanie Polskiego Klubu Ekologicznego w Toruniu i był członkiem założycielem Okręgu Pomorsko-Kujawskiego w roku 1991, a także jego wieloletnim V-prezesem i aktywnym członkiem zarządu okręgu. Prowadził przez wiele lat odczyty, konferencje i seminaria poświęcone tematyce ekologicznej w aspekcie filozoficznym i etycznym.
Już w roku 1995 ukazały się pierwsze publikacje wydawnicze PKE w Toruniu – książka prof. Tyburskiego „Etyka i ekologia” i publikacja „Człowiek i środowisko”, zawierająca materiały seminarium współorganizowanego przez nasz Klub z okazji Światowego Dnia Ochrony Środowiska. W roku 1996 odbyło się pod kierunkiem Profesora Tyburskiego seminarium w ramach ogólnopolskiej konferencji „Ekologia-Ekonomia-Etyka”, którego efektem były kolejne publikacje: „Pojednać się z Ziemią” i „Etyka i Ekologia”, a w roku następnym (1997) wydana została książka – „Humanistyczne aspekty ochrony środowiska”. Profesor Wł. Tyburski jest też współautorem ważnej publikacji „Wprowadzenie do rolnictwa ekologicznego” wydanej przez SGGW w Warszawie (2007).
Profesor Włodzimierz Tyburski, mimo licznych zajęć naukowych, niestrudzenie wspierał naszą działalność w zakresie edukacji ekologicznej. Wygłaszał liczne odczyty popularnonaukowe, otwarte wykłady, prowadzi zajęcia i szkolenia dla studentów, a także dla pracowników samorządowych. Za zaangażowanie społeczne w dziedzinie ochrony środowiska prof. Włodzimierz Tyburski został w roku 2015 wyróżniony nagrodą przez Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego.
Profesor Włodzimierz Tyburski jest autorem ponad 250 publikacji, w tym m.in.:
- O idei humanizmu ekologicznego. Warszawa 1990;
- Pojednać się z Ziemią. W kręgu humanizmu ekologicznego. Toruń 1993;
- Etyka i Ekologia. Toruń 1995;
- Ekofilozofia i bioetyka. Toruń 1995/red./;
- Człowiek i środowisko. Dyscypliny humanistyczne i ekologia. Toruń 1995/red/; Ekonomia-ekologia-etyka. Toruń 1996;
- Główne kierunki i zasady etyki środowiskowej /w:/ Wprowadzenie do filozoficznych problemów ekologii red A. Papuziński podręcznik akademicki, Bydgoszcz 1999, s. 97-132;
- Etyka środowiskowa. Teoretyczne i praktyczne implikacje. Toruń 1998/red./.
- Wprowadzenie do rolnictwa ekologicznego, SGGW Warszawa, 2007; (współautor: Żakowska-Biemans Sylwia)
- Zasady kształtowania postaw sprzyjających wdrażaniu zrównoważonego rozwoju, Wydawnictwo Naukowe UMK Toruń, 2011.
- Dyscypliny humanistyczne i ekologia (Toruń 2013) – jest pierwszą w światowej literaturze przedmiotu propozycją przedstawienia i analizy w miarę pełnego zestawu dyscyplin humanistycznych zaangażowanych na rzecz ekologii.
Wiesław Tomaszewski
Prezes Zarządu Okręgu PKE w Toruniu
Toruń, 19.02.2026 r.
